Artykuły specjalistów OMNi-BiOTiC®

Podróże zazwyczaj przywodzą na myśl upragniony relaks i niezapomniane przeżycia, na które czekamy z niecierpliwością przez większość roku. To oczywiste, że każdy z nas chce zapisać w swojej pamięci tylko te pozytywne wspomnienia. Warto jednak pamiętać, że zmiana otoczenia, trybu dnia oraz nowe menu będą wpływać na naszą mikrobiotę jelitową. Należy zdawać sobie sprawę, że im bardziej egzotyczny kraj, tym bardziej obce i mniej przyjazne środowisko mikrobiologiczne dla naszych jelit.

Otyłość jest jedną z najszybciej postępujących chorób na świecie - już 2 mld osób zmaga się z nadwagą, a 1 mld choruje na otyłość. Jest to często bagatelizowana choroba – zarówno przez pacjentów, jak i specjalistów, a warto zaznaczyć, że przyczynia się ona do rozwoju ponad 200 powikłań w postaci innych jednostek chorobowych i zwiększa ryzyko rozwoju aż 13 rodzajów nowotworów. W dużej mierze można byłoby zmniejszyć ilość powikłań poprzez odpowiednią profilaktykę. Najczęstszym powikłaniem otyłości są choroby sercowo-naczyniowe. W Polsce odpowiadają one za ok. 40% zgonów rocznie. Co ciekawe, czynniki przyczyniające się do śmierci spowodowanej chorobami sercowo-naczyniowymi są modyfikowalne. A to oznacza, że gdyby styl życia naszej populacji znacznie się poprawił - czyli dbalibyśmy o regularną aktywność fizyczną, różnorodną zdrową dietę i trzymalibyśmy wagę w ryzach - to większość z nas mogłaby doczekać późnej starości w zdrowiu. Dlaczego nasz styl życia jest tak istotny w prewencji otyłości? Z wielu przyczyn, które jak puzzle układają się w spójną układankę. Odkryjmy pierwszą warstwę...

Od pierwszych chwil życia dziecięce jelita są domem dla fascynującego świata bilionów mikroorganizmów. Bakterie jelitowe wpływają nie tylko na wsparcie trawienia, produkcję witamin z gr. B, kształtowanie odporności czy funkcje metaboliczne, ale także mają potwierdzony naukowo wpływ na rozwój emocjonalny, poziom stresu i zdolność radzenia sobie z wyzwaniami. Choć emocje dzieci są widoczne od razu, to zdrowa i różnorodna mikrobiota jelitowa jest ich niewidzialnym sojusznikiem. Mózg i jelita są ze sobą ściśle powiązane – kiedy czujemy się niespokojni lub podekscytowani, mówimy, że odczuwamy „motyle w brzuchu”, a gdy czegoś się boimy lub stres staje się intensywny, odczuwamy dyskomfort - jakby stalowy pierścień zaciskał nam się na żołądku. U młodszych dzieci, które nie zawsze potrafią jeszcze precyzyjnie nazwać swoje uczucia, stres powodujący zaburzenie osi jelitowo-mózgowej może przejawiać się w sposób fizyczny – np. bólami brzucha, nudnościami czy problemami z jedzeniem. W ostatnich latach nauka coraz lepiej rozumie związek między mikrobiomem jelitowym a zdrowiem psychicznym, a oś jelitowo-mózgowa uznawana jest za ważny mechanizm regulacji emocji i reakcji na stres.

Mówi się, że jelita to nasz drugi mózg i jest to słuszne stwierdzenie – jelita prowadzą z mózgiem nieustanny dialog. W życiu codziennym tę komunikację możemy zaobserwować np. w momencie, kiedy przeżywamy silne emocje. Popularne „motyle w brzuchu”, czy biegunka wywołana sytuacją stresową to manifestacja współpracy pomiędzy układem nerwowym, a układem pokarmowym. Jakie jest więc połączenie pomiędzy tymi dwoma odległymi narządami? Jak mikrobiota jelitowa wpływa na nasz komfort psychiczny? A ponadto, czym są i jak działają psychobiotyki? Rozwiejmy zatem wszelkie wątpliwości.

Jak to możliwe, aby kosmki jelitowe będące częścią przewodu pokarmowego wpływały na mieszki włosowe lub na skórę? Pierwszą wskazówkę znajdujemy już na samym początku. Jest to moment po zapłodnieniu, gdy w kobiecym łonie kształtowany jest zarodek. Łączące i powielające się komórki podzielone są na 3 warstwy tzw. listki zarodkowe. Kluczowy dla tematu osi jelito-skóra jest listek zarodkowy o nazwie ektoderma. To zbiór komórek, z których powstają: jelita, układ nerwowy oraz skóra ze swoimi przydatkami.

Kolka niemowlęca jest jednym z najczęstszych zaburzeń czynnościowych przewodu pokarmowego występujących u dzieci w pierwszych miesiącach życia. Zaburzenie to dotyka nawet 20 % niemowląt. Najczęściej pojawia się w okresie od 1 miesiąca do 3 miesiąca życia, choć nawet 10 % niemowląt będzie doświadczało nieprzyjemnych objawów kolki w kolejnych miesiącach życia.

Otyłość to wieloczynnikowa choroba o podłożu zapalnym. Wobec najnowszej wiedzy nie można jej uznawać za schorzenie, którego przyczyna tkwi tylko w nadmiernej podaży kalorii. Choroba ta jest spowodowana różnymi czynnikami: genetycznymi i poza-genetycznymi (środowiskowymi). Często współwystępuje z zaburzeniami metabolizmu lipidów i glukozy, przewlekłym stanem zapalnym, stresem oksydacyjnym i zwiększonym ryzykiem różnych chorób, w szczególności chorób układu krążenia, cukrzycy i nowotworów. Jednym z najciekawszych czynników badanych w patogenezie otyłości jest wpływ mikroflory jelitowej na pojawienie się i rozwój tej choroby [1].

Mikrobiota jelitowa to złożony ekosystem liczący nawet 100 bilionów komórek. Liczba komórek bakterii, archeonów, grzybów i innych mikroorganizmów w jelitach jest większa niż liczba komórek w ciele człowieka [1]. Stopniowo odkrywamy kolejne elementy tej fascynującej symbiozy. Korzystne działanie żywych bakterii probiotycznych nie wynika jedynie z samej ich obecności w jelicie. Znaczną część prozdrowotnego działania zawdzięczamy ich metabolitom oraz produktom rozpadu zwanym postbiotykami.

O błonniku napisano i powiedziano już sporo. Wydaje się, że tak dużo o nim wiemy, a jednak to nadal bardzo problematyczny składnik współczesnej diety. Błędnie kojarzony wyłącznie z mało atrakcyjnymi i monotonnymi otrębami w każdym posiłku, stał się dla wielu żywieniową zmorą (zupełnie niesłusznie). Dziś spróbujemy nieco odczarować jego urok i odkryć jego wielki potencjał na nowo.

Błonnik, czyli niestrawne i niewchłaniane węglowodany, to składnik żywności, wokół którego narosło wiele mitów. Z jednej strony jest powszechnie uznawany za niezbędny element zbilansowanej diety, z drugiej – często bywa ograniczany (nie zawsze zasadnie) w przebiegu wielu chorób przewodu pokarmowego. Jak zatem pogodzić te sprzeczności i skutecznie wspierać pacjentów gastrologicznych? 

Zaparcie u dzieci jest schorzeniem wynikającym zazwyczaj z nakładających się zaburzeń pracy przewodu pokarmowego oraz aspektów psychologicznych-behawioralnych. Wyróżniamy dwa typy zaparcia: czynnościowe, stanowiące około 90% przypadków oraz organiczne odpowiadające za 10% przypadków. Warto jednak pamiętać, że zaleganie mas kałowych będzie również wiązało się z zaburzeniami mikrobiomu jelitowego, dlatego prebiotyczna, zbilansowana dieta oraz odpowiednie nawodnienie powinny stanowić element leczenia zaparcia u dzieci.